Tot slot

Met de strafbaarstelling van stalking zijn er verschillende mogelijkheden voor het slachtoffer gecreëerd, maar daarmee zijn de slachtoffers niet direct van hun stalker verlost. Stalking is een absoluut klachtdelict. Dit betekent dat het slachtoffer zelf aangifte moet doen van stalking, voordat politie en justitie stappen kunnen ondernemen. In artikel 285b van het wetboek van strafrecht staat dit als volgt omschreven: ‘Vervolging vindt niet plaats dan op klacht van hem tegen wie het misdrijf is begaan’.

Slachtoffers spelen dus zelf een belangrijke rol bij het oplossen van het stalkingsprobleem. Tot slot daarom een stappenplan voor de slachtoffers van stalking, om hen te helpen een eerste stap te maken om van het stalkingsprobleem af te komen. Dit stappenplan is specifiek voor de slachtoffers bedoeld, daarom zijn de stappen in jij-vorm geschreven.

[collapse collapsed title=Stap 1]
Stap 1

Je moet eerst zelf je probleem onderkennen.

Stalking kan in allerlei verschijningsvormen voorkomen, zoals onder andere:

-    telefonisch lastigvallen
-    achtervolgen, bespieden
-    ongewenst producten toegestuurd krijgen
-    overlijdensadvertenties die geplaatst worden
-    bekladden van de woning of andere eigendommen
-    beschadigen, vernielen of verplaatsen van eigendommen

maar ook het gebruik van geweld kan voorkomen:

-    bedreigen
-    mishandelen
-    huisvredebreuk
-    intimidatie
-    etc.

Indien je een of meer van het bovengenoemde herkent, is de kans groot dat je wordt gestalkt. De stalker zal daar, dat blijkt uit ervaring, uit zichzelf niet zo snel mee stoppen. Een stalker maakt vaak gebruik van een combinatie van bovenstaande middelen, als je niet zeker weet of datgene wat jou overkomt normaal is, vraag dan eens na (bij de politie of bijvoorbeeld Buro Slachtofferhulp) of je kunt spreken van stalking.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 2]
Stap 2

Voor jezelf moet je een besluit nemen wat je tegen je stalker gaat doen: negeren of bestrijden?

Negeren heeft vaak weinig zin. De stalker gaat er dan namelijk vanuit dat:
•    je het niet erg vindt;
•    je er niet tegen in durft te gaan.

Beide punten zijn voor de stalker redenen om door te gaan. Hoe eerder je jouw grenzen aangeeft door actie te ondernemen, des te beter.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 3]Stap 3

Het bestrijden van stalking vraagt een langdurige en voortdurende inzet van je, het vraagt ook om veel geduld en incasseringsvermogen. Het actief bestrijden van stalking duurt vaak lange tijd, een stalker zal niet gauw opgeven.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 4]Stap 4

Zorg ervoor dat mensen in de omgeving (familie, vrienden, kennissen, buren etc.) op de hoogte zijn van het stalkingsprobleem. Je hebt mensen in de directe omgeving nodig, waarop je kunt terugvallen als het nodig is. Mensen die je kunnen steunen bij je strijd tegen de stalker.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 5]Stap 5

Zorg  voor een dossier waarin je alles bewaart, zodat je bij eventuele aangifte en bij een eventuele rechtszaak voldoende bewijs hebt.

•    Maak een logboek waarin je elke actie (hoe klein ook) noteert op dag en tijdstip.
•    Neem foto’s of leg zaken vast op video.
•    Bewaar faxen, print e-mailberichten, schrijf sms-berichten op.
•    Zorg bij directe contacten altijd voor getuigen.
•    Vraag aan de direct omgeving of zij willen opschrijven wat ze gezien, gehoord of gemerkt hebben van het gedrag van de stalker.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 6a]Stap 6a

Laat je stalker weten wat je wel, maar vooral wat je niet wilt. Schrijf de punten op waarvan je niet wilt dat de stalker je daarmee lastig valt. Maak gebruik van aangetekende post of laat een advocaat een brief voor je schrijven, waarin je deze punten duidelijk maakt. Je kunt een onpartijdig persoon vragen te bemiddelen in de kwestie, een wijkagent zou daar geschikt voor zijn.

De volgende punten zou je in een brief kunnen zetten:

•    Stel regels op voor contact (alleen als het noodzakelijk is dat er contact blijft, bijvoorbeeld in het geval van gezamenlijke kinderen). Gebruik voor dat contact een apart e-mail adres of een aparte mobiele telefoon.
•    Verbiedt de toegang tot je woning, artikel 138 van het wetboek van strafrecht geeft je een handvat om iemand de toegang te ontzeggen. Als bezoek noodzakelijk is: stel duidelijke regels op.
•    Stel regels op wat betreft de communicatie: de manier van communiceren (bijvoorbeeld alleen via de mobiele telefoon), tijdstippen etc.
•    Stel regels op wat betreft het op straat of in openbare gelegenheden ‘tegenkomen’. Laat dit bijvoorbeeld alleen toe wanneer je niet alleen bent.

Schrijf verder in de brief dat alle andere vormen van contact opnemen ongewenst is. Neem een geheim telefoonnummer, maak iedereen aan wie je dit telefoonnummer geeft erop attent dit absoluut geheim te houden!  Houdt een aparte telefoon waarop je stalker kan bellen. Creëer rust voor jezelf door de telefoon op bepaalde tijden aan te zetten, de overige tijd kun je de voice mail inschakelen.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 6b]Stap 6b

Laat de stalker weten wat de consequenties zijn als hij je toch blijft stalken. Je moet daarin heel duidelijk zijn.

•    Van elk strafbaar feit (hoe gering ook) moet aangifte gedaan worden bij de politie.
•    Andere ongewenste acties moet je op papier vastleggen (soort logboek bijhouden) en bijvoorbeeld eens per maand door geven aan de politie. Zo verzamelt de politie voldoende bewijs om een vervolging wegens stalking in te stellen.
•    Via een civiele procedure kun je een straatverbod of contactverbod vorderen.

Door het bovenstaande laat je aan je stalker blijken dat je de zaak serieus opneemt, en dat je vastbesloten bent op de stalking te laten stoppen. Het kan zijn dat de stalker zijn handeling staakt of dat de stalking verminderd. Zo niet, je verzamelt op deze manier steeds meer bewijzen tegen je stalker, die je later in een eventuele rechtszaak kunt gebruiken.[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 7]Stap 7

Houd je aan wat je in je brieven hebt gezegd. Je moet consequent blijven, een afwijking van het opgestelde ziet een stalker als een reden om verder te gaan. Als de situatie verandert en er aanvullende regels opgesteld moeten worden, dan deel je deze regels schriftelijk en per aangetekende brief aan de stalker mede.[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 8]Stap 8

Wanneer je stalker strafbare feiten pleegt, bel je direct de politie via het alarmnummer.

Voorbeelden van strafbare feiten zijn:
-    bedreiging;
-    mishandeling;
-    huisvredebreuk;
-    vernielingen;
-    hinderlijk volgen;
-    hinderlijk ophouden op de openbare weg.

Direct de politie bellen is in deze zaken van belang, de politie kan de stalker dan namelijk op heterdaad betrappen. De politie heeft dan de mogelijkheid om de stalker direct aan te houden en proces-verbaal op te maken.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 9]Stap 9
Bij het op heterdaad betrappen van een misdrijf door de politie, kan een speciale procedure toegepast worden: artikel 540 Wetboek van strafvordering.
‘In het geval van ontdekking op heterdaad van enig strafbaar feit waardoor de openbare orde ernstig is aangerand en ter zake waarvan voorlopige hechtenis niet is toegelaten, kunnen de maatregelen in de navolgende bepalingen omschreven, worden toegepast, indien tegen de verdachte gewichtige bezwaren bestaan en er groot gevaar is voor herhaling of voortzetting van dat feit.’

Er moet wel voldaan zijn aan strikte voorwaarden. De procedure kan makkelijker worden toegepast dan artikel 285 b (Anti-stalkingswet) en is makkelijker dan een civiele procedure.

De artikel 540-procedure kan bij elk strafbaar feit worden toegepast, maar alleen als het op heterdaad ontdekt is en als je kunt aantonen dat:
1.    de stalker door zal gaan met lastig vallen;
2.    het strafbare feit veel angst en/of onrust bij jou (of directe omgeving) teweeg heeft gebracht (bijvoorbeeld als de stalker op brute wijze te werk is gegaan of als er al veel aan dit feit vooraf is gegaan).

Het bewijsmateriaal dat je hebt verzameld (stap 5) kun je gebruiken om het bovenstaande aan te tonen. Je kunt de politie vragen om aanvullende maatregelen te nemen om jou en eventueel je gezin te beschermen.

Als je in de regio Rotterdam-Rijnmond woont (en sinds kort ook in Haarlem en Zwolle), kun je onder strikte voorwaarden in aanmerking komen voor het Aware-project. Je kunt daarnaast met de politie speciale alarmeringsafspraken maken, zodat de politie:
a.    snel begrijpt hoe ernstig de situatie is;
b.    snel kan ingrijpen.

Eventueel kan de politie zelfs video- en of afluisterapparatuur plaatsen om de zaak gemakkelijker te bewijzen.

Naast al het bovenstaande (indien dit niet het gewenste resultaat oplevert) kun je ene advocaat vragen een civiele procedure te starten om een straat- of contactverbod te vragen. Ook hier speelt bewijsmateriaal (stap 5) een grote rol. Je kunt bijstand vragen aan slachtofferhulp, zij kunnen je verder helpen met en begeleiden bij procedures. Morele en praktische ondersteuning kun je wel gebruiken, wanneer een strafzaak gaat spelen.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 10]Stap 10
Herhaal stap 8 en 9 zo vaak als nodig is.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 11]Stap 11
Maak, zodra het kan, gebruik van de maatregelen van stap 6b.
[/collapse]

[collapse collapsed title=Stap 12]Stap 12
Blijf alert. Je moet volhouden om van je stalker af te komen, steun van je direct omgeving is daarbij noodzakelijk!
[/collapse]